Savcılık Soruşturması En Fazla Kaç Ay Sürer?

Türk Ceza Hukuku sisteminde bir suç şüphesiyle başlayan sürecin ilk ve en kritik evresi soruşturma aşamasıdır. Kişilerin "şüpheli" sıfatıyla yer aldığı, savcılık makamının delilleri topladığı bu dönem, genellikle belirsizliklerle doludur. Vatandaşların Google’da en çok arattığı "Savcılık soruşturması en fazla kaç ay sürer?", "Dosyam neden hala sonuçlanmadı?" gibi sorular, aslında sürecin teknik boyutunun bilinmemesinden kaynaklanır.

Bu makalede, soruşturma sürelerini belirleyen yasal kriterleri, hedef süre uygulamasını, süreci uzatan teknik nedenleri ve bu aşamada neden muhakkak uzman bir ceza avukatı ile hareket edilmesi gerektiğini detaylarıyla inceleyeceğiz.

Savcılık Soruşturmasında Yasal Üst Sınır (Azami Süre) Var Mıdır?

Türk Ceza Muhakemesi Kanunu'nda (CMK), savcılık soruşturmasının tamamlanması için belirlenmiş kesin bir üst süre sınırı bulunmamaktadır. Yani kanun, "Savcı dosyayı 3 ayda bitirmek zorundadır" gibi katı bir hüküm içermez.

Bunun hukuki mantığı şudur: Her suçun niteliği, delil yapısı ve karmaşıklığı farklıdır. Basit bir hakaret suçu ile organize suç örgütü soruşturmasının veya detaylı otopsi gerektiren bir cinayet dosyasının aynı sürede tamamlanması imkansızdır.

Ancak bu durum, soruşturmanın sonsuza kadar süreceği anlamına gelmez. Soruşturma süresini sınırlayan en temel faktör Dava Zamanaşımı Süreleridir. Savcı, Türk Ceza Kanunu'nda (TCK) o suç için öngörülen dava zamanaşımı süresi dolana kadar soruşturmayı sürdürebilir.

"Soruşturma Hedef Süresi" Nedir?

Adalet Bakanlığı, yargılamaların uzamasını engellemek adına "Soruşturma Hedef Süreleri" uygulamasını başlatmıştır. Bu uygulama, savcılara her suç tipi için ideal bir bitirme süresi öngörür.

• Vatandaşlar bu süreyi UYAP Vatandaş Portal veya e-Devlet üzerinden görebilirler.

• Genellikle basit suçlarda hedef süre 1-3 ay iken, karmaşık suçlarda 6 ay - 1 yıl veya daha fazlası hedeflenir.

• Önemli Not: Bu süreler "kesin bağlayıcı" değildir, bir temenni niteliğindedir. Delil durumu bu sürenin aşılmasına neden olabilir.

Soruşturma Sürecini Uzatan Teknik ve Hukuki Nedenler

Bir dosyanın savcılık kaleminde beklemesinin veya sonucun geç çıkmasının ardında genellikle şu hukuki prosedürler yatar:

1. Adli Tıp ve Bilirkişi İncelemeleri: Özellikle yaralama, cinsel suçlar veya cinayet gibi dosyalarda Adli Tıp Kurumu'ndan gelecek raporlar aylarca sürebilir.

2. Dijital Materyal İncelemeleri: Telefon, bilgisayar imajlarının alınması, HTS (baz istasyonu ve görüşme) kayıtlarının analizi ve siber suçlar raporları, yoğunluk nedeniyle en çok zaman alan işlemlerdir.

3. İfadesi Alınamayan Kişiler: Dosyadaki diğer şüpheliler veya tanıklar hakkında "yakalama kararı" varsa, savcı bu kişilerin ifadesi alınmadan dosyayı kapatmak istemeyebilir.

4. Müzekkere Cevapları: Bankalar, tapu daireleri veya diğer kamu kurumlarına yazılan yazıların cevaplarının beklenmesi süreci uzatır.

Soruşturma Aşamasında Avukatla Çalışmak Neden Zorunluluktur?

Ceza yargılamasında yapılan en büyük hata, "Dava açılsın, mahkemede kendimi savunurum" düşüncesidir. Oysa davanın kaderi soruşturma aşamasında belirlenir. Savcılık aşaması, dosyanın "mutfağıdır".

Soruşturma evresinde uzman bir ceza avukatı ile çalışmak şu hayati farkları yaratır:

• Takipsizlik (KYOK) Kararı Alma Şansı: İyi bir avukat, lehe olan delilleri (kamera kaydı, tanık, belge) savcılığa sunarak, henüz dava açılmadan dosyanın kapanmasını sağlayabilir. Dava açıldıktan sonra beraat etmek, dava açılmadan takipsizlik almaktan çok daha zordur.

• Tutuklamanın Önlenmesi: Savcılık ifadeye çağırdığında, avukatınızla birlikte gitmek, ifade tutanağının doğru düzenlenmesi ve tutuklama yerine adli kontrol talep edilmesi açısından kritiktir.

• Hatalı İfadeyi Engelleme: Kollukta (polis/jandarma) veya savcılıkta verilen ifadeler, ileride aleyhinize en büyük delil olabilir. Avukat, sizi yönlendirerek hukuki durumunuzu zora sokacak ifadeler vermenizi engeller.

• Dosyaya Erişim ve Müdahale: Kısıtlılık kararı (gizlilik) yoksa, avukatınız dosyayı inceleyerek savcının hangi delillere sahip olduğunu görür ve savunma stratejisini buna göre kurar.

Soruşturma Sonucunda Neler Olabilir?

Savcı soruşturmayı tamamladığında üç temel karardan birini verir:

1. İddianame Düzenlenmesi (Dava Açılması): Savcı, suçun işlendiğine dair "yeterli şüphe" görürse ceza mahkemesine dava açar.

2. Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar (KYOK / Takipsizlik): Yeterli delil yoksa veya eylem suç oluşturmuyorsa dosya kapatılır.

3. Kamu Davasının Açılmasının Ertelenmesi: Belirli şartlar altında (suçun cezasının az olması vb.) savcı dava açmayı 5 yıl süreyle erteleyebilir.

Savcılık Soruşturması Hakkında Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Aşağıda müvekkillerimizin soruşturma evresiyle ilgili en sık yönelttiği 10 soru ve cevapları yer almaktadır:

1. Savcılık soruşturması sicilime (sabıka kaydıma) işler mi?

Hayır. Soruşturma aşaması, kişinin suçlu olduğu anlamına gelmez. "Masumiyet karinesi" geçerlidir. Soruşturma bilgileri e-Devlet sabıka kaydında görünmez, sadece GBT sorgusunda "aranıyor" kaydı varsa o görülür veya savcılık UYAP sisteminde görülür.

2. Hakkımda şikayet var mı, nasıl öğrenebilirim?

Hakkınızdaki soruşturmaları e-Devlet üzerinden "Dava Dosyası Sorgulama" ekranından görebilirsiniz. Ancak dosyanızda "gizlilik (kısıtlılık)" kararı varsa veya soruşturma henüz sisteme kaydedilmemişse burada görünmeyebilir. En sağlıklı bilgi adliyeden veya bir avukat aracılığıyla alınır.

3. Savcı ifadeye çağırdı, gitmezsem ne olur?

Savcılık davetiyesine (çağrı kağıdına) rağmen gitmezseniz, hakkınızda "Zorla Getirme" veya "Yakalama Kararı" çıkartılır. Bu durumda polis sizi gördüğü yerde gözaltına alıp savcılığa mevcutlu olarak götürür. Kendi isteğinizle gitmek her zaman daha lehedir.

4. Şikayetçi şikayetinden vazgeçerse soruşturma hemen kapanır mı?

Bu suçun türüne bağlıdır. Eğer suç "takibi şikayete bağlı" bir suçsa (örneğin basit yaralama, hakaret), şikayetten vazgeçme ile dosya kapanır (Takipsizlik verilir). Ancak suç "kamu davası" niteliğindeyse (örneğin hırsızlık, uyuşturucu ticareti), şikayetçi vazgeçse bile savcı soruşturmaya devam eder.

5. Dosyamda "Kısıtlılık Kararı" (Gizlilik) ne anlama gelir?

Özellikle örgütlü suçlar, uyuşturucu veya devlete karşı suçlarda savcı, delillerin karartılmaması için dosyaya kısıtlılık kararı koyabilir. Bu durumda şüpheli ve avukatı, dosyadaki delillerin tamamını (ifadeler, teknik takipler vb.) soruşturma bitene kadar göremez.

6. Savcılık soruşturması ne zaman zamanaşımına uğrar?

Suçun türüne göre değişir. TCK 66. maddesine göre en az zamanaşımı 8 yıldır. Yani savcılık bir dosyayı en az 8 yıl açık tutabilir.

7. Soruşturma devam ederken yurt dışına çıkabilir miyim?

Hakkınızda mahkemece verilmiş bir "Adli Kontrol" (Yurt dışı çıkış yasağı) kararı yoksa, sadece soruşturma olması yurt dışına çıkmanıza engel değildir. Ancak pasaport tahdidinin olup olmadığı kontrol edilmelidir.

8. Uzlaşma nedir, soruşturmayı nasıl etkiler?

Bazı suçlarda (basit tehdit, hakaret, basit yaralama vb.) savcı dava açmadan önce dosyayı Uzlaştırma Bürosuna gönderir. Taraflar anlaşırsa (özür dileme, para ödeme vb. karşılığında), dosya dava açılmadan kapanır (KYOK verilir).

9. Takipsizlik (KYOK) kararına karşı taraf itiraz edebilir mi?

Evet. Savcı takipsizlik kararı verirse, şikayetçi (müşteki) bu kararın kendisine tebliğinden itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği'ne itiraz edebilir. İtiraz kabul edilirse dava açılır, reddedilirse takipsizlik kesinleşir.

10. Soruşturma aşamasında tutuklanırsam ne yapmalıyım?

Tutuklama bir tedbirdir ve buna itiraz hakkı vardır. Tutuklama kararına karşı 14 gün içinde bir üst mahkemeye (Asliye Ceza veya Ağır Ceza Mahkemesi'ne hitaben) itiraz dilekçesi verilmelidir. Bu teknik bir süreçtir ve muhakkak ceza avukatı tarafından yapılmalıdır.

Ceza Avukatı Mersin İletişim Bilgileri

🌐 Web sitemizi ziyaret edin: sinanakalin.av.tr
📩 E-posta: info@sinanakalin.av.tr
📱 Telefon: +90 (507) 895 2874
📍 Adres: Mahmudiye Mah. Kuvayi Milliye Cad. Gökdelen İş Merkezi Kat: 11 Daire: 240-241 Akdeniz / Mersin