Kazadan Sonra Kaçmanın Cezası Nedir?

Trafik kazaları, sürücülerin karşılaşabileceği en stresli durumlardan biridir. Anlık panik, korku, ehliyet sorunu veya alkol etkisiyle bazı sürücüler, kazaya karıştıktan sonra olay yerini terk etme eğilimi gösterebilmektedir. Ancak halk arasında "vurup kaçma" olarak bilinen kaza yerini terk etme eylemi, kazanın kendisinden çok daha ağır hukuki ve cezai yaptırımları beraberinde getirebilir.

Bu makalede; sadece maddi hasarlı, yaralamalı veya ölümlü kazalarda olay yerinden kaçmanın cezai sonuçlarını, ehliyet puanına etkisini ve sigorta süreçlerini detaylıca inceledik.

Kaza Yerini Terk Etmek Suç Mudur?

Türk hukuk sisteminde kaza yerini terk etmek, olayın niteliğine (sadece hasar mı, yoksa yaralanma/ölüm mü olduğuna) göre farklı kanunlar çerçevesinde değerlendirilir. Eylem hem 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu (KTK) kapsamında idari para cezasını hem de Türk Ceza Kanunu (TCK) kapsamında hapis cezasını gerektirebilir.

Sürücülerin kaza anında durması, trafik güvenliği için gerekli tedbirleri alması ve yetkililere bildirmesi yasal bir zorunluluktur.

1. Sadece Maddi Hasarlı Kazada Kaçmanın Cezası

Eğer kaza sonucunda herhangi bir yaralanma veya ölüm yoksa, sadece araçlarda veya çevrede maddi hasar meydana gelmişse, bu durum genellikle idari yaptırımlara tabidir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 81. Maddesi gereğince; kaza yerine durmayan, gerekli tedbirleri almayan veya yetkililere bildirmeyen sürücülere idari para cezası uygulanır.

• Trafik İdari Para Cezası: Her yıl yeniden değerleme oranına göre artan bir miktar ceza kesilir.

• Ceza Puanı: Sürücünün ehliyetine 20 ceza puanı işlenir.

• Tazminat Sorumluluğu: Kaçan sürücü tespit edildiğinde, karşı tarafın hasarını karşılamakla yükümlüdür.

2. Yaralamalı veya Ölümlü Kazada Kaçmanın Cezası (TCK Boyutu)

Durumun ciddileştiği nokta burasıdır. Eğer kazada bir kişi yaralanmış veya hayatını kaybetmişse, olay yerini terk etmek artık basit bir trafik kabahati değil, Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil eden bir eyleme dönüşür.

Burada iki temel suç tipi devreye girer:

A. Taksirle Yaralama veya Öldürme Suçu

Kazaya sebebiyet veren sürücü, zaten TCK md. 89 (Taksirle Yaralama) veya TCK md. 85 (Taksirle Öldürme) kapsamında yargılanacaktır. Ancak sürücünün kaçmış olması, mahkeme nezdinde "pişmanlık göstermediği" veya "delilleri karartma şüphesi" olduğu izlenimi yaratarak, tutuklu yargılanma ihtimalini artırabilir ve ceza alt sınırından uzaklaşılmasına neden olabilir.

B. Yardım veya Bildirim Yükümlülüğünün Yerine Getirilmemesi (TCK Md. 98)

Yaralamalı kazalarda olay yerini terk eden sürücü, yaralıya yardım etme yükümlülüğünü ihlal etmiş sayılır. Türk Ceza Kanunu Madde 98'e göre:

"Yaşı, hastalığı veya yaralanması dolayısıyla ya da başka herhangi bir nedenle kendini idare edemeyecek durumda olan kimseye... yardım etmeyen ya da durumu derhal ilgili makamlara bildirmeyen kişi, bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır."

Eğer terk etme sonucunda yaralının durumu ağırlaşırsa veya ölüm gerçekleşirse, verilecek ceza artırılacaktır.

Park Halindeki Araca Çarpıp Kaçmanın Cezası

Sıklıkla karşılaşılan durumlardan biri de park halindeki araca çarpıp not bırakmadan veya sahibine ulaşmadan olay yerinden ayrılmaktır.

Bu durumda:

1. Polis Tutağı: Araç sahibi durumu fark ettiğinde polis çağırarak tutanak tutturur.

2. Kamera İncelemesi: Çevredeki güvenlik kameraları (MOBESE veya iş yeri kameraları) incelenerek kaçan aracın plakası tespit edilir.

3. Yaptırım: Kaçan sürücüye Karayolları Trafik Kanunu 81/1-a maddesi uyarınca trafik cezası kesilir ve ehliyetine ceza puanı işlenir. Ayrıca oluşan tüm hasar, kaçan sürücünün sigortasından (veya şahsen kendisinden) tazmin edilir.

Sigorta Şirketi Kaçan Sürücüye Rücu Eder mi? (Önemli!)

Sürücülerin en çok yanıldığı konulardan biri sigorta kapsamıdır. Trafik Sigortası (ZMSS), karşı tarafın hasarını öder. Ancak, sigorta şirketleri bazı durumlarda ödedikleri parayı kendi müşterisinden (kusurlu sürücüden) geri ister. Buna "Rücu" denir.

Kaza yerini terk etmek, tek başına doğrudan bir rücu sebebi sayılmasa da; Yargıtay kararları ve sigorta genel şartları gereği, sürücünün "alkollü olduğunu gizlemek" veya "ehliyetsizliğini saklamak" amacıyla kaçtığı tespit edilirse, sigorta şirketi hasarı ödedikten sonra sürücüye rücu davası açabilir. Yani kaçarak kurtulmaya çalışmak, size yüklü bir tazminat faturası olarak geri dönebilir.

Kazadan Sonra Kaçmanın "Mala Zarar Verme" Suçuyla İlişkisi

Genel kural olarak, trafik kazaları "taksirle" (isteyerek olmayan) işlenen fiillerdir. Mala zarar verme suçu ise "kasten" işlenen bir suçtur. Bu nedenle sırf kaza yapıp kaçtığınız için "Mala Zarar Verme" suçundan (TCK 151) yargılanmazsınız. Ancak, araca bilerek ve isteyerek çarparsanız durum değişir ve bu suçtan da ceza alabilirsiniz.

Sonuç ve Öneriler

Kazadan sonra olay yerinden kaçmak, hukuki süreci lehinize değil, aleyhinize çeviren en büyük hatadır. Panik anında verilen bu karar;

• Basit bir maddi hasarı, hapis cezası gerektiren bir suça dönüştürebilir.

• Sigorta güvencenizi kaybetmenize neden olabilir.

• Yaralının hayatını kaybetmesine sebebiyet vererek vicdani ve hukuki ağır bedeller doğurabilir.

Eğer bir kazaya karıştıysanız veya kaza yerini terk etme suçlamasıyla karşı karşıyaysanız, sürecin bir Ceza Avukatı gözetiminde yürütülmesi, hak kayıplarını önlemek ve en az hasarla süreci atlatmak adına hayati önem taşır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Vurup kaçan sürücü tespit edilemezse hasarımı kim öder?

Eğer sadece maddi hasar varsa ve çarpan kişi bulunamazsa, trafik sigortası ödeme yapmaz (Kaskonuz varsa kasko öder). Ancak yaralanma veya ölüm varsa, tedavi giderleri ve tazminatlar için Güvence Hesabı'na başvurulabilir.

2. Kaza yerini terk etmenin cezası paraya çevrilir mi?

Sadece maddi hasarlı kazalardaki idari para cezası zaten nakittir. Ancak yaralamalı kazalarda TCK kapsamında verilen hapis cezalarının paraya çevrilip çevrilmeyeceği (HAGB veya Adli Para Cezası), sanığın durumuna ve ceza miktarına göre mahkemece belirlenir.

3. Kazadan kaçtım, sonradan teslim olursam ceza azalır mı?

Evet. Etkin pişmanlık hükümleri doğrudan uygulanmasa da, TCK 62. madde kapsamında "takdiri indirim" nedenleri (iyi hal) uygulanabilir. Kendi isteğiyle teslim olmak, kaçak yakalanmaktan her zaman daha lehe bir durumdur.

Ceza Avukatı Mersin İletişim Bilgileri

🌐 Web sitemizi ziyaret edin: sinanakalin.av.tr
📩 E-posta: info@sinanakalin.av.tr
📱 Telefon: +90 (507) 895 2874
📍 Adres: Mahmudiye Mah. Kuvayi Milliye Cad. Gökdelen İş Merkezi Kat: 11 Daire: 240-241 Akdeniz / Mersin